Augustus 2026

Ik ga bijna altijd op de fiets naar de school in Grave. Daarbij moet ik ook over de brug die over de Maas ligt. Een heuse hindernis op mijn route. Ik vertrek extra vroeg, omdat ik weet dat anders het aantal tegenliggers toeneemt. Als het er steeds een is, lukt het mij met een beetje moeite de brug en de fietser in de gaten te houden. Maar als er twee of drie naast elkaar fietsen moet ik uitwijken naar de rand van de brug. Iets wat ik niet prettig vind.

Iets anders dat het best lastig kan maken is de zon. Als ik bij de brug kom heb ik net het stuk achter de rug waar de zon recht van voren schijnt. Met een zonnebril kan ik dat  aardig oplossen. Maar op de brug zorgt de zon voor een scala aan schaduwen. Het fietspad wordt een mengeling van lichte en donkere vlekken. Zonnebril op of af, beide is lastig.
Toen ik daar laatst zo reed, moest ik terugdenken aan een eerdere ervaring. Ik heb uiteraard geen rijbewijs. Maar een paar jaar geleden kreeg ik weer de gelegenheid om proef te rijden in een auto op een afgesloten terrein. Nu heb ik altijd het idee dat ik autorijden best snel zou kunnen leren, dus wilde ik dit wel weer eens proberen.
Inderdaad kostte het bedienen van de auto niet zoveel moeite. Maar het kijken naar waar ik reed des te meer. In zo’n geval merk ik direct dat ik de auditieve feedback mis. Ik kan niet horen of er iemand achter mij zit of dat er iemand langs de weg loopt. In de auto moet alles ineens op het zicht.

Nu was het weer zo’n dag met zon… en dus ook veel schaduwen. Het kostte mij heel veel moeite om de schaduwrijke weg van de bosrand te onderscheiden. Ook kwam er af en toe opeens een wandelaar uit de schaduw, die er eerst nog niet was.
Het kijken kostte zoveel inspanning dat ik na een paar rondjes opeens een slagboom op de weg zag en dus remde. Nu was er helemaal geen slagboom! Maar mijn hersenen waren zo hard bezig de visuele informatie te verwerken, dat ze er spontaan een beeld van maakten dat er niet was. Een Fata Morgana. Maar dan eentje die je liever niet hebt.

Zien is toch een raar ding. We denken vaak dat we de dingen zien zoals ze zijn. Maar ik heb allang geleerd dat de hersenen de visuele informatie combineren op basis van de verwachtingen die we hebben. En dan kun je blijkbaar de gekste dingen tegenkomen.